Radun: Grahovo može biti opština za primjer

Načelnik opštine Grahovo Duško Radun u razgovoru za MONDO govorio je o problemima, ali i planovima i potencijalnima ove povratničke opštine.

0
A- A A+

Opština Grahovo prije rata, iako mala, bila je razvijena opština sa nekoliko fabrika, međutim ratna dešavanja 90-ih godina ostavila su pustoš.

Situacija se ipak, mijenja u posljednje dvije godine, uvjerava aktuelni načelnik opštine Duško Radun u razgovoru za MONDO, te navodi da se grad, koji do nedavno nije imao apoteku, pekaru, uličnu rasvjetu, pokrenuo sa mrtve tačke.

Stvari su, kako kaže, krenule da se razvijaju u pozitivnom smjeru nakon opoziva načelnika Uroša Makića i njegovog preuzimanja funkcije  v.d. načelnika opštine.

"Prije godinu i po sam postao v.d. načelnika opštine Grahovo, a na posljednjim lokalnim izborima pobijedio sam ubjedljivo. Postao sam jedini načelnik Srpske napredne stranke u cijeloj BiH i prekinuo dominaciju SNSD-a koji je vladao u posljednjih deset godina u ova tri srpska grada; Glamoču, Grahovu i Petrovcu. Ljudi nisu mogli vjerovati, Moja stranka je dobila oko 22 odsto glasova, a ja preko 60 odsto kao načelnik, znači nije me gurala stranka nego moj rad prije izbora", kaže Radun.

On navodi da je prije preuzimanja funkcije situacija bila katastrofalna, zbog čega su se mnogi čudili kada je preuzeo funkciju v.d. načelnika.

"Opština Grahovo bila je 11 mjeseci pod blokadom, vidljivi dug u tom momentu bio je 3,5 miliona KM, što je za opštinu koja je imala budžet od 1,2 miliona KM do mog dolaska prosto neizdrživo. Svi su se krstili zašto sam htio da budem načelnik, ali taj moj sportski duh i želja da dokažeš nekom, kako konkurenciji na golu, tako i u političkom životu doveo je do toga da sam zaključno sa 31.12.2016. smanjio dug opštine na 631.000 KM. Apsolutno nismo više u blokadi, pokrenuli smo nešto što ranije nije bilo za povjerovati, a to je zapošljavanje. U ovom momentu za gradić je nestvarno da počinje ciglana koja će primati 50 ljudi, zaposlio sam kroz šumariju, opštinu i na par još mjesta nekih 30-ak ljudi. Kada sam preuzeo funkciju U Grahovu nismo imali apoteku, piceriju, pekaru, uličnu rasvjetu… sve to u ovom momentu gradić Grahovo ima".

Radun navodi da on za razliku od drugih političara i načelnika ima lakši posao jer ne mora da polaže račune šefovima.

"Gdje god se pojavim svi se pitaju kako uspjevamo, ali to je jednostavno. Ja ne moram kao drugi načelnici podnositi izvještaj centralama u Banjaluci, Sarajevu i Mostaru. Meni je lakše. Ja sam dobio papir da budem povjerenik Sprske napredne stranke za Grahovo bez bilo koga, bez ikakvog miješanja ni Hadži Jovana Mitrovića ili nekog iz Srbije. Mi smo prepušteni sami sebi u FBiH, sami sebi pokušavamo pomoći i to mi je olakšalo posao, da radim na način kako bi trebalo".

Grahovo je povratnička opština u kojoj su Srbi većina, a međuetničkih tenzija nema.

"Mi imamo ekstra saradnju sa kantonalnom vladom u Livnu. Ne gleda se ko je Hrvat ko Srbin. Ti ljudi su prema meni i prema Grahovu korektni. Kad je stanovništvo u pitanju, ista je situacija kao prije rata, Hrvati su bili u manjem postotku, tako je i danas, možda oko 100-150 Hrvata ima u Grahovu, nema nikakvih sukoba niti netrpeljivosti. Svi smo svjesni u kakvim smo uslovima živjeli, tako da se svako počeo baviti svojim životom".

On ističe da Grahovo nije siromašna opština.

"Zanimljivo je da smo mi, otkako sam došao, pokrenuli neke stvari. Kad sve stavimo na papir mi nismo ni siromašna opština, nego samo zapuštena od strane pojedinaca ili politika u ranijem periodu. Opština Grahovo raspolaže sa ogromnim kapacitetom šume, sa ogromnim nalazištem treseta koje je najveće na Balkanu, sa izvorima pitke vode i radimo trenutno taj projekat vodosnabdjevanja, ali imamo prostora i da se otvore dvije, tri fabrike vode. Imamo veliki potencijal vjetroparkova, preko 20 hiljada hektara obradivog zemljišta u Livanjskom polju o kojem do mog dolaska niko nije vodio brigu. Mi smo povećali opštinski budžet na skoro 2 miliona. Opština Grahovo ima potencijal da bude opština za primjer. Moj cilj je da se mlađi ljudi počnu vraćati i jedan korak ka tome je i otvaranje ciglane koja ima svoju rudu okolo. Vlasnik je iz Aleksandrovca, drago mi je da nisu stranci i u ovom momentu imaćemo problem jer nemamo 50 radno sposobnih ljudi. Počeo je povratak mlađih ljudi na svojim ognjišta jer im je jeftiniji život u svojoj kući sa platom od 800-1000 KM u ciglani, šumariji nego u Banjaluci ili Prijedoru", ističe Radun.

Ipak problema ima, a najveći su zapošljavanje i zdravstvena zaštita.

"Uz zdravstvenu zaštitu zapošljavanje je najveći problem. Herceg-bosanske šume zapošljavaju blizu 100 radnika, od kojih je možda 15-ak Srba, tako je i u Elektrodistribuiji i Poštama HB. To ne bi bio problem kada bi to bili Hrvati iz Grahova, a ne ljudi koji dolaze iz susjednog Knina, Livna i koji svoju platu troše u susjednom gradu, a uzimaju posao našem domaćem stanovništvu. To je jedan od razloga zašto se ljudi ne vraćaju, jer ne mogu da se zapošljavaju u javna preduzeća. Međutim, mojim dolaskom se promijenilo stanje pa sam za jednu godinu u šumariji zaposlio šest ljudi,  dok se u 17 prethodnih godina  jedva 15 ljudi zaposlilo. To je poruka i za  narod da vidi da se može, kada razmišljaju da li bi se vratili ili ne. Sistem zdravstvene zaštite je najveći problem opštine Grahovo, jer ambulanta Grahovo pripada Domu zdravlja Drvar. Imamo ogroman problem jer moramo 30 kilometara ići u Drvar, a  ako je neki teži slučaj dobija se uputnica i onda se opet vraća kroz Grahovo i ide se u Kantonalnu bolnicu u Livno. To je nekih 150-160 bespotrebnih kilometara. Za to direktno krivim vlast SNSD-a, koja je radi izbora 2008. Ili 2010. godine nas bukvalno istjerala iz Doma zdravlja Livno i prepisali su nas u Drvar. Tu su nastali ogromni problemi, jer mi po nedjelju dana nemamo doktora iz Drvara da dođe i napravi običan pregled. Oduzeli su nam sanitet, aparat za krvnu sliku… To je neka priča koja ne bi trebala da se dešava između ova tri grada sa srpskom većinom i srpskom povratničkom populacijom. To su politike neke. Jhvala Bogu ja nisam dio takve politike kao drugi i hvala Bogu pa sam čitav život u sportu pa mi se lakše braniti i pokušati napraviti neki timski rad, a nekao ostali političari samo pojedinačno i samo za lični interes“.

Srpske opštine u FBiH nemaju adekvatnu podršku vlasti u RS, odnosno ona postoji samo na papiru.

"Mi smo imali situaciju da je Vlada RS svake godine za svaki od ovih gradova izdvajala po 100.000 KM kroz ministarstvo za izbjegla i raseljena lica. Mojim dolaskom završili smo jedan projekt elektro-mreže u selu Stožište koji je iznosio 61.000 KM. Već 2016. Godine je tih nekih 100.000 KM obećano, a nismo dobili ni jednu jedinu marku. Bilo je planirano da se uradi rekonstrukcija škole u Grahovu i da Vlada RS uloži 100.000 KM a opština Grahovo 30.000 KM. To je jedina škola koja u FBiH nije obnavljana. Da li je razlog to što Duško Radun pripada Srpskoj naprednoj stranci, a ne SNSD-u, u jednom momentu sam mislio da je tako, međutim ni Glamoč, ni Drvar nisu dobili tih svojih 100.000 KM. Vjerovatno je kriza u RS dovela do rebalansa i najlakše je ove krajeve koji su daleko od Republike Srpske i niko ih više ne doživljava kao srpske. Nas niko ne doživljava kao Srbe i to je najveći problem. Ova tri grada imaju najviši postotak srpskog stanovništva i neprijatno je kada vidite da ste u situaciji da ste ostavljeni na milost i nemilost kantonalnih ili federalnih vlasti“, ističe Radun.

On dodaje da želi da nastavi da radi za svoj grad i da vjeruje da Grahovo ide dobrim putem.

"Sebe vidim u ovoj priči i nakon ovog mandata. Situacija je takva da opozicija bukvalno i ne postoji. Imamo 15 odbornika od kojih je 11 uvijek za naše odluke, a četiri su suzdržana, nemamo ni jednu odluku da je neko bio protiv. Realno, put kojim Grahovo treba da ide je ovaj poput otvaranje ove ciglane. Ona će dnevno praviti između 30 i 35 šlepera cigle i ona je trenutno pokretač razvoja. Pojavljuje se sada priča i o vjetroparkovima. Pojavljuju se investitori koji su spremni da otkupe mjerenja koja je izvršila jedna firma iz Bihaća i cifre su nevjerovatne za Grahovo, kreću se između 150 i 200 miliona KM  ulaganja u vjetroparkove. Tu ne donosi opština sama odluku, tu je i kantonalno ministarstvo, ali to je neka priča koja bi trebala biti jedan od narednih projekata. Kao načelnik ću se potruditi da pomognem investitoru da pribavi sve potrebne papire, otkupi ta mjerenja, da dođemo u situaciju da Grahovo krene nekim drugim putem“, zaključio je Radun.

Ostale vijesti