Hakerski napad na rashladne sisteme francuskih supermarketa, koji je izazvao požare i uništio tone hrane, donio je višemilionsku štetu. Utvrđeno je da je uzrok zastarjeli softver, a ovaj nezapamćeni incident sada se proširio na još pet država širom Evrope.
Ono što je prvobitno počelo kao istraga napada na oko 150 prodavnica lanca "Intermarš" (Intermarche) i 80 supermarketa "Karfur" (Carrefour), proširilo se i na druge velike sisteme.
Napad je potvrdio lanac "Monopriks" (Monoprix), kojem je pogođeno oko pet odsto od 490 trgovina, kao i "Koperativ U" (Cooperative U). Izvršni direktor te kompanije, Dominik Šelher, opisao je incident kao "neviđen napad na sisteme ključne za očuvanje hrane i funkcionisanje snabdijevanja".
Trgovci ističu da se ukupni gubici mjere desetinama miliona evra samo u uništenom mesu, mliječnim proizvodima i smrznutoj hrani, dok bi dodatni problem mogla predstavljati i naplata osiguranja, jer pojedine polise ne pokrivaju ovakvu vrstu sajber incidenata.
Otkriven uzrok: Ranjivost u softveru "Danfos"
Francuske vlasti su, u saradnji sa Nacionalnom agencijom za kibernetičku sigurnost (ANSSI) i pariskim tužilaštvom, utvrdile da je napad povezan s ranjivošću u softveru danske kompanije "Danfos" (Danfoss), čiji se sistemi koriste za daljinsko, centralizovano upravljanje frižiderima.
Danska kompanija je potvrdila incident i navela da su pogođeni uređaji koristili zastarjeli softver, iako su korisnicima ranije preporučivali nadogradnju. Da je problem bio poznat, potvrđuje i kibernetička kompanija "Claroty", koja je još u avgustu upozorila na bezbjednosne propuste "Danfosovih" kontrolora koji hakerima omogućavaju zaobilaženje zaštite.
Ovaj slučaj, u kojem su hakeri šest sati držali frižidere na 50 stepeni i izazvali fizičke požare, ukazuje na novu, ozbiljnu opasnost za industriju i maloprodaju. Oprema koja je nekada radila izolovano, danas je zbog daljinskog održavanja povezana sa internetom (IoT), što hakerima otvara vrata ne samo za krađu podataka, već i za nanošenje direktne materijalne i fizičke štete.
Napad se širi Evropom
Dok francuske vlasti užurbano pokušavaju da identifikuju i upozore sve kompanije koje koriste sporni softver, stručnjak iz francuske kompanije za kibernetičku sigurnost "Sekoia" upozorava da se problem prelio preko granica. Slični incidenti već su zabilježeni u Španiji, Portugaliji, Poljskoj, Njemačkoj i Belgiji.
Takođe, krajem ljeta zabilježen je i sličan hakerski udar na rashladne sisteme u desetak trgovina u američkim vojnim bazama, što ukazuje na to da su prehrambeni lanci postali nova, ranjiva meta sajber kriminalaca na globalnom nivou. Istraga u Francuskoj još uvijek traje, a motiv i identitet hakera i dalje su nepoznati.