Namještaj u stanu i način na koji čistite određuju količinu i brzinu kojom će prašina da se nagomilava.
Ako imate utisak da se prašina u domu pojavljuje brže nego što uspijevate da je očistite, problem možda nije samo u tome koliko često spremate kuću. Na količinu prašine utiču brojni faktori od vazduha koji ulazi u prostoriju do materijala od kojih je napravljen namještaj, pa čak i načina na koji čistite.
Prašina je, zapravo, mnogo više od onoga što vidimo golim okom. Ona predstavlja mješavinu veoma sitnih čestica koje nastaju iz različitih izvora, kao što su kože i dlaka ljudi i kućnih ljubimaca, vlakana odjeće i posteljine, čestica zemlje koje unosimo obućom, polena, čađi i drugih čestica iz spoljašnje sredine, ali i materijala koji se postepeno troše u samom domu. Zato je nemoguće potpuno da eliminišete prašinu. Cilj je da smanjite njenu količinu i spriječite da se nepotrebno raznosi po prostorijama.
Zašto se prašina tako brzo vraća?
Jedan od razloga je jednostavno kretanje ljudi kroz stan. Hodanje, pomjeranje odjeće, namještanje kreveta i svakodnevne aktivnosti podižu sitne čestice koje su se već nalazile na podu i drugim površinama. Kada se ponovo podignu u vazduh, one se vremenom talože na namještaju.
Veliki dio prašine nastaje i u samom domaćinstvu. Odjeća, tepisi, zavese, posteljina i tapacirani namještaj neprestano otpuštaju sitna vlakna. Na primjer, kada sjednemo na kauč ili protresamo ćebe, u vazduh dospijevaju mikroskopska vlakna koja će se kasnije da se natalože na drugim površinama.
Tu je i vazduh koji ulazi spolja. Ako su prozori često otvoreni, naročito u periodima kada ima mnogo polena i drugih čestica u vazduhu, dio njih završava u stanu. Isto važi i za prašinu koja se unosi obućom.
Griješite prilikom samog čišćenja
Ako nakon brisanja prašine koristite suvu krpu ili klasičnu perušku, dio čestica zapravo samo pomjerate sa jednog mjesta na drugo. Umjesto da ih uklonite, vi ih podižete u vazduh, nakon čega će kasnije ponovo da se talože.
Zato je praktičnije da koristite blago vlažnu mikrofiber krpu koja će čestice da zalijepi za sebe. Važno je i da se krpa redovno ispira ili mijenja, jer prljavom krpom samo raznosite prašinu po površinama.
Sličan problem može da nastane ako prvo obrišete namještaj, a tek onda usisate pod. Tokom usisavanja dio prašine ponovo pada na površine koje ste prethodno očistili. Efikasnije je da prvo obrišete prašinu sa viših površina, a zatim da usisavate pod.
Obratite pažnju i na usisivač. Ako je filter zapušen ili se ne održava pravilno, uređaj može slabije da sakuplja sitne čestice, a kod određenih modela dio veoma sitne prašine može ponovo da završi u vazduhu. Zbog toga je važno da redovno čistite i mijenjate filtere u skladu sa uputstvima proizvođača.
Tepisi, zavjese i posteljina pravi su "magneti" za prašinu
Nije slučajno što se prašina posebno brzo primjećuje u prostorijama sa mnogo tekstila. Tepisi, zavjese, ćebad, jastuci i tapacirani namještaj zadržavaju velike količine sitnih čestica i vlakana.
Svaki put kada hodate po tepihu, sjednete na sofu ili pomjerite posteljinu, dio tih čestica se ponovo diže u vazduh.
Zbog toga samo brisanje polica nije dovoljno. Ako želite da smanjite količinu prašine u domu, potrebno je češće da perete posteljinu i zavjese, usisavate tepihe i održavate tapacirani namještaj.
Da li prašine ima više u starim ili novim zgradama?
Ne postoji jednostavno pravilo da je neki stan zbog same starosti zgrade automatski prašnjaviji. I starogradnja i novogradnja mogu da imaju problem sa velikom količinom prašine, ali iz različitih razloga.
Kod starijih objekata problem predstavljaju dotrajale površine, stara stolarija, pukotine, ventilacioni sistemi, podovi i zidovi koji lakše otpuštaju sitne čestice. Ako se u starijoj zgradi obavljaju radovi, količina prašine može da bude posebno velika.
Sa druge strane, novogradnja takođe može da ima mnogo prašine, naročito ako je objekat tek završen ili su u stanu nedavno izvođeni radovi. Građevinska prašina može da bude od gipsa, betona, maltera, drveta i drugih materijala. Čak i nakon završetka radova je potrebno određeno vrijeme i više detaljnih čišćenja da se sve sitne čestice uklone.
Mnogo toga zavisi i od lokacije stana, ventilacije, kvaliteta prozora i vrata, količine tekstila, navika ukućana i toga koliko se često prostor provjetrava i čisti.
Može li prašina da utiče na zdravlje?
Za većinu zdravih ljudi uobičajena količina kućne prašine nije razlog za ozbiljnu zabrinutost, ali problem može da nastane kod osoba koje su osjetljive na određene čestice i alergene.
Prašina može da sadrži alergene grinja, polen, dlake i druge materijale koji kod osjetljivih osoba mogu da izazovu kijanje, curenje nosa, zapušen nos, svrab i suzenje očiju ili da pogoršaju simptome alergija i astme. Posebno sitne čestice mogu da ostanu u vazduhu i da završe dublje u disajnim putevima. Zbog toga je važno da ne posmatrate čišćenje prašine samo kao pitanje urednosti, već i kao dio održavanja kvalitetnijeg vazduha u zatvorenom prostoru.
(MONDO)