"Sajber nož" počeo je da radi na VMA u Beogradu. Saznajte koje tumore može liječiti i kako osiguranici FZO RS mogu ostvariti pravo na liječenje van Srpske.
Vojnomedicinska akademija (VMA) u Beogradu počela je da koristi "sajber nož", savremeni robotski sistem za precizno zračenje tumora. Nova tehnologija omogućava stereotaktičnu radioterapiju i radiohirurgiju, a posebno je namijenjena liječenju manjih i jasno ograničenih tumora kod kojih je potrebna velika preciznost i zaštita okolnog zdravog tkiva.
Načelnik Instituta za radiologiju VMA pukovnik prof. dr Dejan Kostić objasnio je da "sajber nož" nije hirurški nož i da se tokom procedure ne pravi rez. Riječ je o linearnom akceleratoru postavljenom na robotsku ruku, koji omogućava precizno usmjeravanje zračenja prema tumoru.
Za koje tumore se koristi "sajber nož"
Ova tehnologija najčešće se primjenjuje kod manjih i jasno ograničenih tumora, a može se koristiti za tumore glave i centralnog nervnog sistema, pluća, jetre, prostate i pankreasa. Da li je pacijent kandidat za ovu vrstu liječenja procjenjuje medicinski tim na osnovu vrste, veličine i položaja tumora, kao i drugih karakteristika bolesti.
Broj dolazaka na terapiju zavisi od konkretnog slučaja. Kod pažljivo odabranih pacijenata liječenje može biti završeno u nekoliko dolazaka, što predstavlja jednu od prednosti stereotaktične radioterapije.
Nova oprema na VMA
Uvođenje "sajber noža" dio je šireg sistema radioterapije koji je VMA uspostavila nabavkom CT simulatora i "TrueBeam" linearnog akceleratora. Proces počinje snimanjem na CT simulatoru, nakon čega ljekari određuju cilj zračenja i organe koje treba zaštititi, dok medicinski fizičari izrađuju individualni plan terapije.
"TrueBeam" omogućava različite vrste radioterapijskih procedura, uključujući stereotaktične tretmane, dok "sajber nož" proširuje mogućnosti za izuzetno precizno zračenje određenih tumora.
Šta to znači za osiguranike iz Republike Srpske
Osiguranici Fonda zdravstvenog osiguranja Republike Srpske mogu ostvariti pravo na liječenje van Republike Srpske kada se potrebna zdravstvena usluga ne može obezbijediti u zdravstvenim ustanovama u Srpskoj. To, međutim, ne znači da svaki pacijent automatski može biti upućen na liječenje "sajber nožem" u VMA.
Postupak počinje prijedlogom za liječenje van Republike Srpske koji daje zdravstvena ustanova tercijarnog nivoa, nakon čega stručna komisija FZO RS procjenjuje medicinsku opravdanost i odlučuje o finansiranju liječenja. Fond navodi da se osiguranici mogu upućivati u zdravstvene ustanove u Srbiji sa kojima ima zaključen ugovor, dok se u određenim situacijama liječenje može odobriti i u drugoj ustanovi.
Zato je za pacijenta najvažnije da se prvo utvrdi da li je "sajber nož" odgovarajuća terapija za njegovo oboljenje, a zatim da se kroz propisanu proceduru FZO RS dobije odobrenje za liječenje van Srpske.
"Sajber nož" nije zamjena za svaku operaciju
Iako naziv može da stvori utisak da je riječ o zamjeni za hiruršku intervenciju, "sajber nož" je zapravo metoda radioterapije. Njegova prednost je u tome što omogućava da se visoka doza zračenja veoma precizno usmjeri na cilj, uz nastojanje da se okolno zdravo tkivo maksimalno poštedi.
Terapija se najčešće sprovodi bez anestezije i hirurškog reza, a broj tretmana zavisi od vrste i položaja tumora. Kao i kod drugih oblika radioterapije, moguće su neželjene reakcije, zbog čega se terapija planira individualno i prati tokom cijelog procesa.
VMA naglašava da savremena oprema sama po sebi nije dovoljna. U liječenju učestvuju ljekari, medicinski fizičari, radiološki tehničari i drugi članovi multidisciplinarnog tima, koji zajedno planiraju i kontrolišu svaki korak terapije.