Organizacija upozorava na ograničavanje prava na javno okupljanje i ističe obavezu policije da zaštiti građane i učesnike mirnih skupova.
Kuća ljudskih prava Banja Luka najoštrije je osudila odluku Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srpske, odnosno Policijske uprave Banjaluka, da zabrani javno okupljanje na kojem je trebalo da govore studenti iz Srbije i predstavnici Studentske liste.
Iz ove organizacije ocjenjuju da je obrazloženje zabrane nestručno i neprofesionalno, ističući da nadležni organi moraju pokazati da postoje konkretni i ozbiljni razlozi za ograničavanje prava na javno okupljanje.
Prije zabrane skupa, kako navode, neophodno je procijeniti da li se eventualni bezbjednosni rizici mogu otkloniti manje restriktivnim mjerama. Zabrana bi trebalo da bude isključivo krajnja mjera.
Upozorenje na ograničavanje prava na javno okupljanje
Posebno problematičnim smatraju opravdavanje zabrane mogućim negativnim reakcijama lokalnog stanovništva ili drugih grupa. Iz Kuće ljudskih prava podsjećaju da javne vlasti imaju obavezu da zaštite učesnike mirnih okupljanja, uključujući zaštitu od onih koji se takvim skupovima protive.
„Javne vlasti imaju jasnu pozitivnu obavezu da zaštite mirne učesnike od protivnika okupljanja“, poručuju iz Kuće ljudskih prava Banjaluka.
Međunarodni standardi zahtijevaju proporcionalnost
Iz ove organizacije podsjećaju da međunarodni standardi zaštite ljudskih prava zahtijevaju da postupanje vlasti ne odvraća građane neopravdano od učešća u javnim okupljanjima.
Kada je određena lokacija važna za poruku skupa, institucije treba da nastoje omogućiti njegovo održavanje na mjestu koje je vidljivo i čujno ciljnoj publici.
Opšta pozivanja na bezbjednost, napetosti ili moguće reakcije trećih lica nisu dovoljna za opravdanje zabrane ako nije objašnjeno zbog čega se rizici ne mogu otkloniti blažim mjerama.
Policija ne smije izbjegavati institucionalnu odgovornost
Kuća ljudskih prava upozorava da zabrana skupova zbog mogućih negativnih reakcija može dovesti do situacije u kojoj protivnici okupljanja ostvaruju svoj cilj, dok se građanima uskraćuje mogućnost da javno izraze svoje stavove.
Prema njihovoj ocjeni, takva praksa nije u skladu sa ustavnim i međunarodnim obavezama koje se odnose na zaštitu ljudskih prava.
Iz organizacije naglašavaju da je obaveza javnih organa da, u okviru svojih nadležnosti, obezbijede uslove za ostvarivanje slobode javnog okupljanja i zaštitu učesnika.
Kuća ljudskih prava Banja Luka poručuje da zaštita prava na mirno okupljanje podrazumijeva odgovarajuću procjenu rizika, primjenu mjera zaštite i zabranu samo kada za nju postoje opravdani i dovoljno ozbiljni razlozi.
(Mondo)