Narodna skupština Republike Srpske usvojila je Deklaraciju o zatvaranju OHR-a. Od 60 prisutnih poslanika, 57 je glasalo "za", dok niko nije bio protiv.
Poslanici Narodne skupštine Republike Srpske (NSRS) usvojili su danas, 26. maja, Deklaraciju o zatvaranju OHR-a, na prijedlog predsjednika NSRS Nenada Stevandića.
Dokument je usvojen nakon uvjerljive podrške u skupštinskoj sali – od 60 prisutnih poslanika, 57 je glasalo „za“, dok niko od prisutnih nije bio protiv niti uzdržan.
U tekstu Deklaracije, o kojoj su parlamentarci detaljno raspravljali tokom jučerašnjeg dana, iznesen je jasan stav institucija Republike Srpske prema trenutnoj poziciji i djelovanju Kancelarije visokog predstavnika u BiH.
U usvojenom dokumentu ističe se da Narodna skupština, kao najviši organ Republike Srpske – strane ugovornice Aneksa 10 Dejtonskog mirovnog sporazuma, zahtijeva od Savjeta bezbjednosti UN da hitno usvoji rezoluciju kojom se okončava funkcija visokog predstavnika u BiH i zatvara OHR.
Narodna skupština Republike Srpske podsjeća da je Aneks 10 međunarodni ugovor kojim su strane ugovornice privremeno, pod strogo definisanim uslovima i jasno definisanim ciljem, povjerile određene funkcije domaćih vlasti međunarodnoj zajednici, odnosno njenom visokom predstavniku u BiH.
U Deklaraciji se ističe da je tokom primjene tog aneksa došlo do materijalnog kršenja njegovih odredbi i to zanemarivanjem volje i netraženjem pristanka ugovornica u postupcima imenovanja visokog predstavnika, kao i vanugovornim i protivpravnim proširivanjem njegovih ovlašćenja putem takozvanih bonskih ovlašćenja.
Organi Republike Srpske protiv toga aktivno protestuju, te zahtijevaju od svih ugovornica da hitno otklone posljedice pravno ništavnih akata nastalih iz njihove upotrebe.
Konačan i potpuni prekid ugovornog režima koji je uspostavljen Aneksom 10, a koji je davao legitimitet OHR-u za privremeno i ograničeno vršenje funkcija iz nadležnosti domaćih organa, desio se 2021. godine stupanjem na dužnost Kristijana Šmita, nasuprot jasno izraženoj volji Republike Srpske i bez izričite potvrde Savjeta bezbjednosti UN, navodi se u Deklaraciji.
U usvojenom dokumentu se naglašava da Šmit u BiH ne predstavlja međunarodnu zajednicu, nema pravo da vrši funkcije iz nadležnosti domaćih organa.
"Svi, a naročito zakonodavni akti koje je usvojio Šmit nemaju pravnu snagu u pravnom poretku BiH i predstavljaju apsolutno ništavne akte stranog intervencionizma", dodaje se u Deklaraciji.
Narodna skupština Republike Srpske konstatuje da je dosadašnje djelovanje OHR-a, a naročito primjena takozvanih bonskih ovlašćenja i nametanje odluka suprotno demokratskoj volji naroda u BiH, produbilo političke podjele, narušilo povjerenje među konstitutivnim narodima i oslabilo razvoj domaćih demokratskih institucija.
Narodna skupština zahtijeva potpuni prestanak prakse nametanja odluka, donošenja zakona i vršenja bilo kakvih izvršnih ili zakonodavnih funkcija od neizabranih stranih predstavnika, zatvarnje OHR-a, kao i puno vraćanje svih nadležnosti domaćim institucijama u skladu sa Dejtonskim mirovnim sporazumom.
Svako eventualno međunarodno prisustvo u BiH može imati isključivo savjetodavnu i koordinacionu ulogu, bez mogućnosti nametanja odluka, a konačni cilj jeste potpuni prestanak protektoralnih mehanizama i preuzimanje pune odgovornosti demokratski izabranih predstavnika i domaćih institucija za upravljanje političkim procesima u BiH, ističe se u Deklaraciji.
