Volite parfeme, ali vam izazivaju alergije? Stručnjaci imaju rješenje, evo na šta treba da obratite pažnju

Izdvajaju se komponente koje češće izazivaju reakcije

Alergije na parfem su iznenađujuće česte i pretvaraju ono što bi trebalo da bude uživanje u izvor iritacije.

Alergije na parfem su najčešće oblik kontaktnog dermatitisa. Postoje dvije vrste: iritativni kontaktni dermatitis i alergijski kontaktni dermatitis.

Iritativni kontaktni dermatitis je najčešći. Nastaje kada supstanca direktno ošteti spoljašnji sloj kože. Simptomi se javljaju brzo i lokalizovani su na mestu dodira. Ovo nije reakcija imunog sistema, već hemijska iritacija.

Alergijski kontaktni dermatitis je prava imunološka reakcija. Organizam razvija alergijski odgovor na određeni sastojak, a ponovni kontakt izaziva odloženu reakciju (često 24–48 sati kasnije). Kada se jednom razvije senzibilizacija, čak i male količine alergena mogu izazvati reakciju. Upravo se ovo najčešće podrazumijeva pod pojmom „alergija na parfem“.

Izvor: Shutterstock

Oba tipa mogu izgledati slično, pa je bez stručne pomoći teško razlikovati ih.

Uobičajeni simptomi

• Alergije na parfem mogu se manifestovati na koži, respiratornom sistemu, očima ili kroz opšte tegobe.
• Kožne reakcije su najčešće: crvenilo, svrab, peckanje, koprivnjača, osip sličan ekcemu, suvoća ili perutanje na mjestu primjene parfema.
• Respiratorni simptomi uključuju kijanje, kašalj, curenje ili zapušen nos, iritaciju grla, otežano disanje ili pogoršanje astme.
• Iritacija očiju može izazvati crvenilo, suzenje, svrab ili otok.
• Glavobolje i vrtoglavica nisu uvijek alergijske prirode, ali jaki mirisi mogu pokrenuti migrene ili osjećaj slabosti kod osjetljivih osoba.

Najčešći alergeni u parfemima

Parfemi su složene mješavine sa desetinama ili stotinama sastojaka. Izdvajaju se komponente koje češće izazivaju reakcije:

• Aromatične hemikalije: linalol, limonen, geraniol, citral, citronelol, eugenol, cinamal, farnesol. Često se nalaze u etarskim uljima, ali i u sintetičkom obliku.
• Prirodni ekstrakti: hrastova mahovina, ulje čajevca, ilang-ilang, sandalovina, citrusna ulja (posebno bergamot zbog fotosenzitivnosti).
• Konzervansi i fiksativi: parabeni, ftalati, sintetički mošusi.
• UV filteri: dodaju se da bi se sprečilo tamnjenje parfema, ali mogu biti alergeni.

Evropska unija je identifikovala i propisala obavezno označavanje 26 alergena u parfemima, što je koristan vodič pri čitanju deklaracija.

Kako bezbjedno koristiti parfem ako imate alergiju

Alergija na parfem ne znači da morate potpuno odustati od mirisa. Postoje praktični koraci:

• Patch test – prije nego što nanesete novi parfem, probajte malu količinu na unutrašnjem dijelu podlaktice ili iza uha. Posmatrajte reakciju 24–48 sati.
• Gdje nanosite parfem – umjesto direktno na kožu, poprskajte odjeću (uvijek prvo testirajte na skrivenom dijelu), ukras za kosu ili maramicu u torbi. Tako se miris širi, a kontakt sa kožom je minimalan.
• Čitanje deklaracija – obratite pažnju na oznake „fragrance“, „parfum“ ili „aroma“. Brendovi sve češće navode konkretne alergene.
• „Čisti“ brendovi – sve je više kuća koje nude transparentne formule, bez uobičajenih alergena, pa čak i opcije bez mirisa.
• Prirodni parfemi – ako mislite da su sintetički sastojci problem, probajte parfeme od etarskih ulja. Ipak, prirodno ne znači da nema alergije – testiranje je obavezno.

Stručna pomoć – ako su reakcije jake ili uporne, dermatolog ili alergolog može da uradi patch test i tačno odredi alergen.