Ustavni sud BiH utvrdio povredu prava na imovinu u više predmeta tzv. stanova JNA.
Registrar Ustavnog suda BiH Zvonko Mijan pojasnio je Srni da to znači da su prihvaćene apelacije aplikanata u pogledu vojnih stanova, odnosno "da je Ustavni sud BiH utvrdio povredu prava na imovinu zbog toga što su aplikanti lišeni imovine, odnosno povratka u stanove i odgovarajuće naknade za lišavanje imovine".
"Ustavni sud BiH ranije je kao i Evropski sud zaključio da javna vlast nije u obavezi da vrati stanove, ali je u obavezi da kao alternativu uplati odgovarajuću pravičnu naknadu. Ranije je dat zadatak Vladi Federacije BiH da utvrdi u novom zakonu kolika će biti ta naknada", istakao je Mijan.
Prema njegovim riječima, treba voditi računa i o standardu koji je uspostavio Evropski sud, a to je da nosioci stanarskog prava koji su stekli ekvivalentno pravo u zemljama bivše SFRJ nemaju pravo na naknadu.
On je naveo da aplikanti mogu biti svrstani u dvije grupe – jedni su oni koji su imali javno obavezujući kupoprodajni ugovor i drugi koji nisu imali kupoprodajni ugovor, ali su bili u statusu nosilaca stanarskog prava.
Ustavni sud BiH je na današnjoj plenarnoj sjednici razmatrao zahtjev Opštinskog suda u Sarajevu za ocjenu kompatibilnosti Zakona o sudskim taksama Kantona Sarajevo i Zakona o parničnom postupku FBiH sa Ustavom BiH i Evropskom konvencijom za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda.
Ustavni sud je zaključio da je odredba Zakona o sudskim taksama suprotna pravu na pravično suđenje iz Ustava BiH i Evropske konvencije, zato što onemogućavanje vođenja postupka, ako na podnesak, uključujući i tužbu, nije unaprijed plaćena sudska taksa, ne predstavlja sredstvo koje je razumno proporcionalno ostvarenju legitimnog cilja, jer se na taj način potpuno ograničava pravo na pristup sudu, odnosno mogućnost vođenja sudskog postupka, čime za stranku u postupku mogu nastati neotklonjive štetne posljedice, što je suprotno samoj suštini prava na pravično suđenje iz Evropske konvencije.
S druge strane, Ustavni sud je zaključio da je odredba Zakona o parničnom postupku u skladu s pravom na pravično suđenje iz Ustava BiH i Evropske konvencije, budući da se tom odredbom ne onemogućava vođenje postupka, već je propisan opšti princip u odnosu na troškove parničnog postupka.
Na sjednici je razmatrano više zahtjeva za ocjenu ustavnosti i apelacija o navodnim povredama ljudskih prava i osnovnih sloboda.
(Srna)
