Srbija obilježava Dan sjećanja na žrtve agresije nacističke Njemačke na bivšu Kraljevinu Jugoslaviju u Drugom svjetskom ratu.
Invazija snaga nacističke Njemačke na Kraljevinu Jugoslaviju počela je bombardovanjem Beograda u rano jutro 6. aprila, a potom i više gradova širom Srbije.
U saopštenju iz Sektora za boračko-invalidsku zaštitu Ministarstva rada i socijalne politike Srbije navodi se da će tim povodom na mjestima najvećih stradanja u Beogradu biti održane komemoracije.
Predstavnici države, Vojske Srbije, grada Beograda, udruženja boraca i potomaka žrtava položiće vijence na spomen obilježja i odati poštu nevino stradalim civilima i pripadnicima oružanih snaga Kraljevine Jugoslavije koji su se herojski suprostavili daleko nadmoćnijim pripadnicima "Trećeg rajha".
Vijenci i cvijeće najprije će biti položeni kod fontane "Vrelo života", koja je sagrađena u neposrednoj blizini palate "Beograd" kao simbol stradanja, ali i pobjede života nad smrću u Drugom svjetskom ratu, potom ispod Granitnog krsta u porti Vaznesenjske crkve, u kojoj je prvog dana bombardovanja ubijeno i ranjeno nekoliko stotina civila, kao i na spomen obilježju u Karađorđevom parku, gdje je direktno pogođeno veliko sklonište u kojem je, takođe, stradalo više stotina građana.
U Aleji žrtava bombardovanja na beogradskom Novom groblju, gdje je sahranjen dio stradalih, poštu će odati i položiti cvijeće predstavnici Vlade i Vojske, potomci žrtava i predstavnici udruženja za negovanje tradicije oslobodilačkih ratova Srbije.
Ispred spomenika na Zemunskom keju kod hotela "Jugoslavija", uz vojne počasti, biće odata pošta jedanaestorici pilota Šestog lovačkog puka jugoslovenske kraljevske vojske koji su herojski izginuli 6. i 7. aprila braneći nebo nad Beogradom od bombardera "Luftvafe".
Predstavnici Narodne biblioteke Srbije položiće cvijeće na ostacima njenog starog zdanja na Kosančićevom vijencu, podignutog 1832. godine, u kojem je izgorilo oko 350 000 knjiga, uključujući srednjovijekovne spise neprocjenjive vrijednosti.
Bombardovanju je prethodilo istupanje Jugoslavije iz pakta Sila osovine nakon masovnih protesta širom zemlje 27. marta, i državnog udara kojim je sa vlasti svrgnut knez Pavle.
Vazdušna operacija povjerena je 4. vazdušnoj floti Aleksandra Lera, a akcija je izvedena pod nazivom "Strašni sud".
Bombardovanje Beograda, koji je ranije proglašen za otvoreni odnosno nebranjeni grad, počelo je u 6.30, bez prethodne objave rata. Nijemci i njihovi saveznici napali su Jugoslaviju sa više stotina lovaca i bombardera iz Austrije, Rumunije i Mađarske.
Grad Beograd bombardovan je u više navrata 6. aprila, ali i 7, 11. i 12. aprila.
U bombardovanju glavnog grada je poginulo najmanje 2.274 ljudi ali se procjene kreću i do 4.000 ljudi zbog toga što je veliki broj građana ostao zatrpan pod ruševinama. Uništeno je više hiljada kuća i objekata ali i Narodna biblioteka sa knjigama i spisima neprocjenjive vrijednosti.
Protivvazduhoplovna odbrana Beograda bila je povjerena artiljerijskim jedinicama PVO i Šestom lovačkom puku Vazduhoplovstva Kraljevine Jugoslavije čiji su pripadnici u neravnopravnim borbama oborili nešto više od 40 aviona.
U borbama u vazduhu je poginulo 11 jugoslovenskih pilota, dok je na zemlji stradao veliki broj pilota, mehaničara i vojnika. Najveći broj aviona uništen je na zemlji i u vazdušnim borbama u kratkotrajnom Aprilskom ratu, dok su ostale vazduhoplove uništile posade kako ne bi pali u ruke Nijemcima.
Prema istorijskim podacima, na suđenju poslije rata njemački feldmaršal Evald fon Klajst izjavio je da je bombardovanje Beograda u aprilu 1941. godine imalo političko-teroristički, a ne vojni karakter.
"To bombardovanje iz vazduha bilo je stvar Hitlerove sujete, njegove lične osvete", rekao je Fon Klajst.
(agencije/MONDO)
