Ali Laridžani, šef iranske bezbjednosti, ubijen je vazdušnom napadu, potvrdio je izraelski ministar.
Visoki iranski zvaničnik Ali Laridžani ubijen je sinoć u izraelskom vazdušnom napadu u Iranu, rekao je ministar odbrane Izrael Kac.
Izraelske odbrambene snage (IDF) potvrdile su da je ciljano napadanje na Laridžanija, sekretara iranskog Saveta za nacionalnu bezbjednost. IDF je, u međuvremenu, saopštio da je u odvojenom napadu ubijen komandant paravojnih snaga Basidž, Golamreza Sulejmani.
Iako Ali Laridžani nije mogao da nasljedi Alija Hamneija i nije zauzeo nijednu poziciju u privremenom savetodavnom vođstvu, njegov status činio ga jednim od glavnih ciljeva za eliminaciju zbog ogromne moći koju ima.
Šef iranske bezbjednosti Ali Laridžani nedavno je uputio prikrivenu prijetnju američkom predsjedniku Donaldu Trampu, upozorivši ga da pazi "da ne bude eliminisan" i ističući da Teheran ne plaši njegove "puste prijetnje", piše Euronews.
"Iran se ne plaši tvojih pustih prijetnji. Čak ni oni moćniji od tebe nisu mogli da unište iranski narod", rekao je Laridžani u objavi na X.
"Pazi da ne budeš eliminisan", dodao je Laridžani.
Iako je upitno da li Teheran zaista ima sredstva ili kapacitet da sprovede ove prijetnje, Laridžanijev ogroman uticaj unutar režima nije bio za potcjenjivanje.
Blizak odnos sa novim vrhovnim vođom Irana
Iako Laridžani nikada nije mogao da nasljedi pokojnog Alija Hameneija kao vrhovni vođa, iskusni iranski moćnik pojavio se kao ključna figura u teheranskom bezbednosnom establišmentu nakon što je Modžtaba Hamneji imenovan za novog ajatolaha.
Njegova bliskost sa Modžtabom postala je još očiglednija nakon što je Laridžani proslavio njegovo imenovanje od strane Skupštine stručnjaka, rekavši na X da je ta odluka ostavila Izrael i Sjedinjene Države "u očaju".
Laridžani se široko smatrao delom užeg kruga oko novog vrhovnog vođe, zajedno sa predsjednikom sudstva Golam-Hoseinom Mojsenijem-Edžeijem, predsjednikom parlamenta Mohamedom Bagherom Galibafom, Ahmadom Vahidijem, koji je 1. marta imenovan za komandanta Iranske revolucionarne garde, i višim bezbjednosnim zvaničnikom i komandantom centralne komande Hatam al-Anbija, Alijem Abdolahijem.
U galeriji pogledajte fotografije Alija Laridžanija:
Ko je Ali Laridžani? Uticajni moćnik Irana imao milione, iz sjenke povlačio konce ali mu nisu dali da bude predsjednik
Laridžani (67) je obavljao funkciju sekretara Vrhovnog nacionalnog saveta za bezbednost i smatran je jednom od najistaknutijih ličnosti u iranskom političkom i bezbjednosnom aparatu.
Bivši komandant u Iranskoj revolucionarnoj gardi, služio je kao šef štaba IRGC tokom Iransko-iračkog rata.
U posljednjim godinama Laridžani je predstavljao Hameneija u upravljanju odnosima sa Rusijom, Kinom i zalivskim arapskim zemljama, umjesto predsjednika Masuda Pezeškijana. Prije nedavne runde razgovora sa Vašingtonom putovao je u Oman da izloži okvir i uslove Teherana.
Nakon što Hezbolah i druge šiitske paravojne snage nisu uspjeli da obeshrabre Izrael, Hamenei je zadužio Laridžanija za upravljanje odnosima sa Libanom i Jemenom.
Ovaj potez tumačen je kao signal komandantu Kuds snaga, spoljnom operativnom krilu IRGC-a, jer je Laridžani civilna ličnost.
Laridžanijeva uloga u ubistvima tokom nedavnih protesta bila je dovoljno značajna da ga je Trampova administracija stavila na listu sankcija.
Između 2005. i 2007. Laridžani je bio sekretar Vrhovnog nacionalnog savjeta za bezbjednost pod predsjednikom Mahmudom Ahmadinedžadom i nadgledao iranski nuklearni dosije. Povukao se ili je smijenjen zbog neslaganja sa Ahmadinedžadom, a na poziciju se vratio 5. avgusta 2025.
Laridžani je služio kao predsjednik iranskog parlamenta 12 godina, od 2008. do 2020, i bio ključni pregovarač u iranskim nuklearnim razgovorima sa svetskim silama, igrajući centralnu ulogu u Zajedničkom sveobuhvatnom akcijskom planu (JCPOA) iz 2015.
Takođe je bio na čelu iranske državne televizije od 1994. do 2004. i služio kao ministar kulture i islamskog vođenja od 1992. do 1994. Pokušao je da se kandiduje za predsjednika dva puta, ali je Savjet čuvara odbio njegovu kandidaturu oba puta.
Moćna porodica "pravih vjernika"
Laridžani dolazi iz istaknute klerikalne porodice. Njegov otac je bio visokopozicionirani sveštenik, a njegov tast, Morteza Motahhari, bio je ključni revolucionarni teoretičar i bliski saradnik ajatole Roholaha Homeinija. Njegov brat Sadek Laridžani služio je kao šef iranskog sudstva jednu deceniju.
Početkom 2020-ih imena braće Laridžani bila su povezana sa optužbama za korupciju, uključujući otimanje zemljišta, podmićivanje i posjedovanje 63 lična bankovna računa sa milijardama tomana.
2021. Laridžani je zadužen za pregovore o 25-godišnjem strateškom sporazumu sa Kinom vrijednom nekoliko milijardi dolara.
U televizijskom intervjuu, pozivajući se na prošlogodišnji 12-dnevni konflikt, Laridžani je tvrdio da su ga "Izraelci zvali tokom rata i rekli da imam 12 sati da napustim zemlju ili će me ubiti".
Nakon što je EU proglasila IRGC terorističkom organizacijom, Laridžani je na X napisao da "vojske zemalja koje su učestvovale u nedavnoj mjeri 27-članog bloka protiv IRGC-a smatraju se terorističkim" prema parlamentarnom rezolucijom.
"Posljedice ove akcije snosiće evropske zemlje koje su preduzele takve korake", upozorio je.
Laridžani ima doktorat iz filozofije, navodno fokusiran na učenja Imanuela Kanta.
Mnogi njegovi rođaci žive na Zapadu, uključujući nećaka koji je univerzitetski profesor u Velikoj Britaniji i kćerku koja je predavala u SAD dok je iranska opozicija nije primorala da napusti akademsku poziciju.
(MONDO)
