Čestice mikroplastike mogu se naći gotovo svuda, od najdubljih dijelova okeana do ljudske placente. Brojna istraživanja sugerišu da utiču na naše zdravlje, ipak, ostaje da se istraži kakav je njen uticaj po tom pitanju na duže staze.
Postoje pokušaji da se oni u startu eliminišu kako ne bi ni dospeli kako do udaljenih kutaka naše planete, tako i dijelova naših tijela. Posljednji u nizu takav slučaj, pomalo neočekivano, dolazi iz srednjoškolske učionice.
Američka tinejdžerka Mia Helar razvila je inovativni sistem za filtraciju vode koji je tokom laboratorijskih testova, uklanjao do 96 odsto mikroplastike iz kontaminiranih uzoraka.
Njen pristup zasniva se na ideji koja podrazumijeva korišćenje ferofluida, tečnosti koja sadrži čestice magneta. Kada se doda u vodu, ovaj materijal "vezuje" sitne plastične fragmente i izdvaja ih iz tečnosti.
Za razliku od postojećih metoda, koje često zahtijevaju skupu opremu ili agresivne hemikalije, Helarin pristup se ispostavio kao jeftiniji i pristupačniji. Stoga predstavlja nadu za zajednice koje se već suočavaju sa problemom zagađene vode.
Nauka iz školske klupe nada za najugroženije
Helar je svoj projekat predstavila na Međunarodnom sajmu nauke i inženjerstva Regeneron, jednom od najprestižnijih svjetskih takmičenja za mlade naučnike, gdje je njen rad privukao veliku pažnju.
Spoj efikasnosti i praktičnosti potvrđen je i testovima, a njen prototip ne samo da je uklonio većinu mikroplastike, već je uspio i da reciklira oko 87 odsto korišćenog ferofluida, čime se dodatno smanjuju troškovi i otpad.
Iako je tehnologija još u fazi prototipa, stručnjaci ističu da ovakav pristup ima potencijal da promijeni način na koji se suočavamo sa zagađenjem vode.
Za sada još uvijek ostaje pitanje, može li se sistem skalirati i bezbedno primeniti u većim razmjerama? Ako odgovor bude potvrdan, rješenje koje je nastalo kao školski projekat mogao bi jednog dana da postane deo globalne borbe protiv nevidljivog zagađenja.
(EUpravo zato/Smithsonian magazine)
